ഇസ്ലാമാബാദ്: 2011 മെയ് 2-ലെ ആ പ്രഭാതം ലോകം ഉണർന്നത് ഒരു ഞെട്ടിക്കുന്ന വാർത്ത കേട്ടുകൊണ്ടാണ്. ലോകം തിരഞ്ഞിരുന്ന ഭീകരൻ, അൽ-ഖ്വയ്ദ തലവൻ ഒസാമ ബിൻ ലാദനെ പാക്കിസ്ഥാനിലെ അബോട്ടാബാദിൽ വെച്ച് ഒരു രഹസ്യ സൈനിക നടപടിയിലൂടെ യു.എസ് നേവി സീൽസ് വധിച്ചിരിക്കുന്നു. വാർത്തയെക്കാൾ ലോകത്തെ ഞെട്ടിച്ചത് ആ സ്ഥലം തന്നെയായിരുന്നു. പാക്കിസ്ഥാന്റെ ഏറ്റവും വലിയ സൈനിക അക്കാദമിയിൽ നിന്ന് വിളിപ്പാടകലെ, അതീവ സുരക്ഷാ മേഖലയിൽ വർഷങ്ങളോളം ഒസാമ എങ്ങനെ ഒളിവിൽ കഴിഞ്ഞു?
ഈ ചോദ്യം പാക്കിസ്ഥാനുമേൽ പതിപ്പിച്ചത് രണ്ട് കനത്ത ആരോപണങ്ങളായിരുന്നു: ഒന്നുകിൽ പാക്കിസ്ഥാൻ ഒസാമയെ ഒളിപ്പിക്കാൻ കൂട്ടുനിന്നു (Complicity), അല്ലെങ്കിൽ സ്വന്തം രാജ്യത്ത് എന്തുനടക്കുന്നു എന്ന് അറിയാൻ കഴിവില്ലാത്തവണ്ണം ദുർബലമായിരുന്നു അവരുടെ സൈന്യവും രഹസ്യാന്വേഷണ ഏജൻസികളും (Incompetence). ഈ ചരിത്രപരമായ നാണക്കേടിന്റെ മണിക്കൂറുകളിൽ പാക്കിസ്ഥാന്റെ അധികാര ഇടനാഴികളിൽ എന്താണ് സംഭവിച്ചതെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തുകയാണ് അന്നത്തെ പ്രസിഡന്റ് ആസിഫ് അലി സർദാരിയുടെ വിശ്വസ്തനും വക്താവുമായിരുന്ന ഫർഹത്തുള്ള ബാബർ, തന്റെ പുതിയ പുസ്തകത്തിലൂടെ.
അധികാര ഇടനാഴികളിലെ സ്തംഭനാവസ്ഥ
“സർദാരി പ്രസിഡൻസി: ഇപ്പോൾ അത് പറയണം” (The Zardari Presidency: Now It Must Be Told) എന്ന പുസ്തകത്തിൽ ബാബർ ആ മണിക്കൂറുകളെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത് “ഞെട്ടൽ, ആശയക്കുഴപ്പം, സ്തംഭനാവസ്ഥ” എന്നാണ്. പുലർച്ചെ 6:30-ന് പ്രസിഡന്റ് സർദാരി വിളിച്ചുചേർത്ത അടിയന്തര യോഗത്തിൽ പങ്കെടുത്ത ബാബർ, സർദാരിയോട് യാഥാർത്ഥ്യം തുറന്നുപറഞ്ഞു: “നമുക്ക് മുന്നിൽ ലോകത്തോട് പറയാൻ രണ്ടേരണ്ട് വാദങ്ങൾ മാത്രമേയുള്ളൂ. ഒന്നുകിൽ നമ്മൾ ഇതിൽ പങ്കാളികളാണ്, അല്ലെങ്കിൽ നമ്മൾ കഴിവുകെട്ടവരാണ്. ഉടൻ ഒരു അന്വേഷണം പ്രഖ്യാപിക്കണം.”
എന്നാൽ പാക്കിസ്ഥാൻ ഭരണകൂടം ഒരു ധർമ്മസങ്കടത്തിലായിരുന്നു. അമേരിക്കൻ ഓപ്പറേഷന്റെ ഖ്യാതി ഏറ്റെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചാൽ, ഒസാമയെ ഒളിപ്പിച്ചുവെച്ചത് തങ്ങളാണെന്ന് സമ്മതിക്കുന്നതിന് തുല്യമാകും. മറിച്ച്, തങ്ങളുടെ കഴിവുകേട് സമ്മതിച്ചാൽ, അത് സൈന്യത്തിന്റെയും ഐ.എസ്.ഐ പോലുള്ള രഹസ്യാന്വേഷണ ഏജൻസികളുടെയും മനോവീര്യം തകർക്കും.
ജാള്യത മറയ്ക്കാനുള്ള ശ്രമം
ഏകദേശം 14 മണിക്കൂറുകൾക്ക് ശേഷമാണ് പാക്കിസ്ഥാൻ സർക്കാർ ഔദ്യോഗികമായി പ്രതികരിച്ചത്. അമേരിക്കയുമായി വിവരങ്ങൾ പങ്കുവെച്ചതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് ഈ ഓപ്പറേഷൻ നടന്നതെന്ന് വരുത്തിത്തീർക്കാനുള്ള ഒരു ശ്രമമായിരുന്നു ആ പത്രക്കുറിപ്പ്. എന്നാൽ അത് “പൊള്ളയും അവിശ്വസനീയവുമായിരുന്നു” എന്ന് ബാബർ തന്നെ പുസ്തകത്തിൽ സമ്മതിക്കുന്നു. പാക്കിസ്ഥാന്റെ “നുണകളുടെയും വഞ്ചനയുടെയും വല” ലോകത്തിന് മുന്നിൽ കീറിപ്പോയിരുന്നു. ഏറ്റവും പരിതാപകരമായ കാര്യം, അമേരിക്കൻ ഹെലികോപ്റ്ററുകൾ തങ്ങളുടെ വ്യോമാതിർത്തി ലംഘിച്ച് രാജ്യത്തിനകത്ത് ഓപ്പറേഷൻ നടത്തുമ്പോൾ, പാക്കിസ്ഥാനിലെ ഭരണകക്ഷികൾ അധികാരത്തെച്ചൊല്ലി പരസ്പരം കലഹിക്കുകയായിരുന്നുവെന്ന് ബാബർ വേദനയോടെ ഓർക്കുന്നു.
നവീകരണത്തിനുള്ള അവസരം പാഴായി
ഈ പ്രതിസന്ധി, പാക്കിസ്ഥാന്റെ രഹസ്യാന്വേഷണ സംവിധാനങ്ങളെ ഉടച്ചുവാർക്കാനുള്ള ഒരു അവസരമായി ബാബർ കണ്ടു. എന്നാൽ സർദാരി അതിന് തയ്യാറായില്ല. “ആരെയും ശിക്ഷിക്കാൻ വേണ്ടിയല്ലാതെ” ഒരു അന്വേഷണ കമ്മീഷനെ വെക്കാമെന്നായിരുന്നു പ്രസിഡന്റിന്റെ നിലപാട്. സൈനിക ജനറൽമാർക്കെതിരെ നടപടിയെടുക്കരുതെന്ന് ഒരു “വിദേശ രാജ്യം” സർദാരിയെ ഉപദേശിച്ചിരുന്നുവെന്നും പുസ്തകത്തിൽ സൂചനയുണ്ട്. സൈന്യം തങ്ങളുടെ അഭിമാനം സംരക്ഷിക്കാൻ ശ്രമിച്ചപ്പോൾ, ഭരണകൂടം അവർക്ക് വഴങ്ങി. ഒസാമ സംഭവം നൽകിയ പാഠം പഠിക്കാനും തെറ്റുതിരുത്താനുമുള്ള സുവർണ്ണാവസരം പാക്കിസ്ഥാൻ പാഴാക്കി.
മായാത്ത നിഴൽ
ഈ സംഭവത്തോടെ അമേരിക്കയുമായുള്ള പാക്കിസ്ഥാന്റെ ബന്ധത്തിൽ വലിയ വിള്ളലുണ്ടായി. അന്നത്തെ യു.എസ് സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടറി ഹില്ലരി ക്ലിന്റൺ ഉൾപ്പെടെയുള്ളവർ ഇസ്ലാമാബാദിലെത്തി. ഭാവിയിൽ ഇത്തരം ഏകപക്ഷീയമായ ആക്രമണങ്ങൾ ഉണ്ടാകില്ലെന്ന് ഉറപ്പുനൽകണമെന്ന് പാക്കിസ്ഥാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടപ്പോൾ, അമേരിക്ക വഴങ്ങിയില്ല. ഇത് പാക്കിസ്ഥാന് വലിയൊരു തിരിച്ചടിയായിരുന്നു.
പതിനാല് വർഷങ്ങൾക്കിപ്പുറവും, അബോട്ടാബാദ് സംഭവം പാക്കിസ്ഥാനെ ഒരു നിഴൽപോലെ പിന്തുടരുന്നു. ബാബറിന്റെ പുസ്തകത്തിലെ വെളിപ്പെടുത്തലുകൾ ഒരു ചരിത്രരേഖ മാത്രമല്ല, ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ നേതൃത്വം ആഭ്യന്തര രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെയും സൈനിക മേധാവിത്വത്തിന്റെയും അന്താരാഷ്ട്ര സമ്മർദ്ദത്തിന്റെയും മുന്നിൽ എത്രത്തോളം ദുർബലമായിരുന്നു എന്നതിന്റെ ഓർമ്മപ്പെടുത്തൽ കൂടിയാണ്.
