വിവാഹമോചന കേസുകളിലും കുടുംബപ്രശ്നങ്ങളിലും ‘ജീവനാംശം’ (Alimony) എന്നത് എക്കാലത്തും വലിയ നിയമപോരാട്ടങ്ങൾക്ക് വഴിവെക്കാറുണ്ട്. പലപ്പോഴും ഭാര്യയും ഭർത്താവും തമ്മിലുള്ള തർക്കങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നത് കോടതിമുറികളിലെ വലിയ തുകകൾക്കായുള്ള വാദപ്രതിവാദങ്ങളിലാകും. ഇവിടെയിതാ, ഗാർഹിക പീഡന നിരോധന നിയമപ്രകാരം (Domestic Violence Act) ഭർത്താവിൽ നിന്നും 50 ലക്ഷം രൂപ ജീവനാംശം വേണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് കോടതിയെ സമീപിച്ച ഒരു യുവതിക്ക് നിയമപോരാട്ടത്തിൽ തിരിച്ചടിയേറ്റിരിക്കുന്നു. ഗാർഹിക പീഡന നിയമപ്രകാരം ഇത്രയും വലിയൊരു തുക സ്ഥിരമായ ജീവനാംശമായി (Permanent Alimony) അനുവദിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയ കോടതി, ഈ ആവശ്യത്തിനായി ഹിന്ദു വിവാഹ നിയമപ്രകാരം (Hindu Marriage Act) ബന്ധപ്പെട്ട കുടുംബ കോടതിയെ സമീപിക്കാനാണ് യുവതിക്ക് നിർദ്ദേശം നൽകിയിരിക്കുന്നത്.
ഭർത്താവിൽ നിന്നും ശാരീരികവും മാനസികവുമായ പീഡനങ്ങൾ നേരിട്ടു എന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയാണ് യുവതി ഗാർഹിക പീഡന നിരോധന നിയമപ്രകാരം കോടതിയെ സമീപിച്ചത്. ഇതിന് പരിഹാരമായി ഒറ്റത്തവണ തീർപ്പാക്കൽ എന്ന നിലയിൽ 50 ലക്ഷം രൂപ ഭർത്താവ് നൽകണമെന്നായിരുന്നു യുവതിയുടെ പ്രധാന ആവശ്യം. എന്നാൽ കോടതി ഈ ആവശ്യം പാടെ തള്ളിക്കളഞ്ഞു. ഗാർഹിക പീഡന നിരോധന നിയമം പ്രാഥമികമായി ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് ഇരയായ സ്ത്രീക്ക് അടിയന്തരമായ സംരക്ഷണവും, സുരക്ഷിതമായ താമസസൗകര്യവും, ദൈനംദിന ചെലവുകൾക്കായുള്ള പ്രതിമാസ തുകയും (Maintenance) ഉറപ്പാക്കുക എന്നതാണ്. മറിച്ച്, വിവാഹമോചന സമയത്തോ അതിനുശേഷമോ നൽകേണ്ട വലിയ തുകയുടെ സ്ഥിരമായ ജീവനാംശം തീരുമാനിക്കേണ്ടത് ഈ നിയമത്തിന്റെ പ്രധാന പരിധിയിൽ വരുന്ന കാര്യമല്ല എന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
നിയമവിദഗ്ധരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ കോടതിയുടെ ഈ വിധി വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒന്നാണ്. പലപ്പോഴും ആളുകൾക്ക് വിവിധ നിയമങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവില്ലായ്മ കാരണം തെറ്റായ വകുപ്പുകൾ പ്രകാരം കേസുകൾ ഫയൽ ചെയ്യാറുണ്ട്. ഗാർഹിക പീഡന നിയമത്തിലെ വകുപ്പുകൾ പ്രകാരം ഇടക്കാലാശ്വാസമോ നഷ്ടപരിഹാരമോ ആവശ്യപ്പെടാമെങ്കിലും, വിവാഹബന്ധം വേർപെടുത്തുമ്പോൾ ലഭിക്കേണ്ട സ്ഥിരമായ ജീവനാംശം തീരുമാനിക്കാൻ മറ്റ് കൃത്യമായ മാനദണ്ഡങ്ങളുണ്ട്. ഹിന്ദു വിവാഹ നിയമത്തിലെ സെക്ഷൻ 25 പ്രകാരം, ഭർത്താവിന്റെയും ഭാര്യയുടെയും വരുമാനം, അവരുടെ സ്വത്തുക്കൾ, മുൻകാലങ്ങളിലെ ജീവിതനിലവാരം, സാമ്പത്തിക ബാധ്യതകൾ എന്നിവയെല്ലാം വളരെ വിശദമായി പരിശോധിച്ച ശേഷമാണ് കോടതി ജീവനാംശം നിശ്ചയിക്കുന്നത്. കേവലം ഗാർഹിക പീഡനം നടന്നു എന്ന ഒറ്റക്കാരണത്താൽ ലക്ഷക്കണക്കിന് രൂപ ഒറ്റയടിക്ക് ജീവനാംശമായി വിധിക്കാൻ ഈ നിയമപ്രകാരം പരിമിതികളുണ്ട്.
ഗാർഹിക പീഡന നിരോധന നിയമപ്രകാരം ഭാര്യക്ക് മാസം തോറുമുള്ള ചെലവുകൾക്കായി ഒരു നിശ്ചിത തുക അനുവദിക്കാൻ കോടതിക്ക് അധികാരമുണ്ട്. എന്നാൽ ഇത് സ്ഥിരമായ സാമ്പത്തിക സെറ്റിൽമെന്റിന് പകരമാവില്ല. ഒരു സ്ത്രീക്ക് തന്റെ ഭാവി ജീവിതം സുരക്ഷിതമായി മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകാനുള്ള വലിയൊരു തുക ഒറ്റത്തവണയായി നൽകാൻ ഉത്തരവിടണമെങ്കിൽ അതിന് കൃത്യമായ തെളിവെടുപ്പുകളും വിചാരണയും ആവശ്യമാണ്. ഹിന്ദു വിവാഹ നിയമത്തിലെ നടപടിക്രമങ്ങൾ ഇത്തരം വിചാരണകൾക്ക് കൂടുതൽ അനുയോജ്യമാണ്.
“എനിക്ക് എന്റെ ഭർത്താവിൽ നിന്നും ലക്ഷങ്ങൾ വേണം, അത് കിട്ടിയാൽ ഞാൻ കേസ് പിൻവലിക്കാം” എന്ന് ചിന്തിക്കുന്ന നിരവധി ആളുകൾ നമ്മുടെ സമൂഹത്തിലുണ്ട്. എന്നാൽ നിയമം പ്രവർത്തിക്കുന്നത് അങ്ങനെ ലളിതമായല്ല. ഓരോ നിയമത്തിനും അതിന്റേതായ ലക്ഷ്യങ്ങളും പരിധികളുമുണ്ട്. ജീവനാംശം എന്നത് ഭാര്യയുടെ നിയമപരമായ അവകാശമാണെങ്കിലും, അത് ഭർത്താവിനെ സാമ്പത്തികമായി തകർക്കാനുള്ള ഒരു ആയുധമായി ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്ന് ഇത്തരം വിധികൾ നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. തനിക്ക് അർഹതപ്പെട്ട സാമ്പത്തിക സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാൻ ഈ യുവതി ഇനി കുടുംബ കോടതിയിൽ ഹിന്ദു വിവാഹ നിയമപ്രകാരം പുതിയ ഹർജി ഫയൽ ചെയ്യേണ്ടി വരും. അവിടെ ഇരുവിഭാഗത്തിന്റെയും സാമ്പത്തിക സ്ഥിതി കൃത്യമായി വിലയിരുത്തിയ ശേഷം മാത്രമേ ജീവനാംശത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ ഒരു അന്തിമ തീരുമാനം ഉണ്ടാകൂ.
ചുരുക്കത്തിൽ, നിയമപരമായ പരിഹാരങ്ങൾ തേടുമ്പോൾ ശരിയായ നിയമവഴികൾ തിരഞ്ഞെടുക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയാണ് ഈ വിധിയിലൂടെ കൂടുതൽ വ്യക്തമാകുന്നത്. ഗാർഹിക പീഡന നിയമം സ്ത്രീകൾക്ക് അതിവേഗത്തിലുള്ള ശക്തമായ സംരക്ഷണം നൽകുന്നുണ്ടെങ്കിലും, സാമ്പത്തികമായ സ്ഥിര സെറ്റിൽമെന്റുകൾക്കും വലിയ തുകയുടെ ജീവനാംശങ്ങൾക്കും ഹിന്ദു വിവാഹ നിയമം പോലെയുള്ള സിവിൽ നിയമങ്ങളെത്തന്നെ ആശ്രയിക്കേണ്ടി വരും. വിവാഹമോചനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സാമ്പത്തിക തർക്കങ്ങളിൽ നിയമോപദേശം തേടുന്നവർക്കും, ഇത്തരം കേസുകൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന അഭിഭാഷകർക്കും ഈ കോടതി വിധി ഒരു മികച്ച വഴികാട്ടിയാണ്.
